“De vastloper” passageklachten na een maagverkleining

feb 20, 2019

In dit artikel ga ik in op de passageproblemen na een maagverkleining of maagomleiding, onder lotgenoten wordt dit vaak ‘de vastloper’ genoemd. Zeker in de eerste maanden na een gastric bypass operatie kunnen diverse klachten worden ervaren. Bijvoorbeeld het gevoel dat het eten niet wil zakken, zoals een beklemmend gevoel achter het borstbeen. Soms in combinatie met misselijkheid en braken.
Ik ging hierover in gesprek met obesitas chirurg Yair Acherman, werkzaam in het Spaarne Gasthuis.

Klachten en symptomen:

Veel patiënten hebben last van een ‘vastloper’. Dit is geen officiële benaming voor deze klachten. Klachten kunnen zijn: een beklemmend gevoel achter het borstbeen, het gevoel dat het eten blijft ‘steken’ of niet verder wil zakken in combinatie met pijn, opvliegers, misselijkheid en het opgeven van (dik)slijm of het ‘hapje eten’.

 

Waar worden deze klachten door veroorzaakt?

‘Er zijn meerdere oorzaken mogelijk. De klachten ontstaan vaak in de eerste maanden na een maagoperatie. In eerste instantie wordt gedacht aan te snel eten en/of dat er te grote happen of slokken worden genomen.’

‘Mensen waren soms gewend om snel te eten, maar hebben hun eettempo nog niet voldoende aangepast. Ze eten dan sneller dan hun darmperistaltiek werkt. Er komt dus meer eten binnen dan dat de darm aan knijpende bewegingen kan doorzetten. De eerste hap(pen) zitten nog in de kleine maag terwijl de volgende hap al onderweg is.

Na een gastric bypass operatie heb je nog maar een kleine maaginhoud over waar zo’n 30-50 ml in past en hierdoor snel gevuld is.

Door het samenknijpen van de maag en/of slokdarm wordt het beklemmende gevoel veroorzaakt.’

In principe ervaart iedere patiënt deze klachten in meer of mindere mate. Dit is afhankelijk van het eettempo maar ook van de snelheid van de darmperistaltiek, wat bij iedereen anders is. 

 

Tegen de maaltijd op gaan zien.

‘Heb je één van deze klachten regelmatig, dan kun je tegen de maaltijden gaan opzien. Dit heeft een extra negatief effect en zal de klachten verergeren. Emotionele spanning kan namelijk ervoor zorgen dat de klachten eerder en vaker ontstaan.

Dit is de meest gevonden oorzaak voor deze klacht. Mensen krijgen dan een verwijzing naar de diëtist.’

 ‘Een andere oorzaak kan zijn een vernauwing (stenose) bij de overgang van de aangemaakte maagpouch en de dunne darm. Dit kan rond 6 weken na operatie ontstaan. Symptoom hiervan is dat de patiënt zijn voedsel geheel of gedeeltelijk uitbraakt. Dit is niet normaal na een gastric bypass operatie. Ter controle wordt een slikfoto gemaakt om te kijken of er sprake is van een stenose. Soms wordt er overwogen om een gastroscopie te doen om meer duidelijkheid te krijgen.’

 

Wat kun je doen als je deze klacht eenmaal hebt:

‘Blijf rustig, raak niet in paniek. Het eten zal vanzelf verder zakken. Indien er sprake is van een stenose, zal het eten niet passeren en worden uitgebraakt. Je hoeft geen braakneigingen op te wekken’.  

‘Sommige mensen hebben er baat bij, om de handen boven de schouders te houden. Anderen door even afleiding te zoeken door bijvoorbeeld even te gaan wandelen. ‘

 ‘Een minder vaak voorkomende oorzaak is een hernia diagfragmatica. Hierbij is er een breuk in het middenrif wat kan leiden tot het naar boven verschuiven van de maag naar de buikholte. Dit kan ervoor zorgen dat de peristaltiek van de slokdarm niet optimaal werkt.

Deze klacht komt niet vaak voor omdat een hernia diagfragmatica vaak al wordt ontdekt tijdens de operatie en direct wordt verholpen.’

 

Klachten voorkomen

‘Wanneer er geen sprake is van stenose, is het eetgedrag het allerbelangrijkst. Wat ik extra mee wil geven: bezoek een diëtist die (ruime) ervaring van bariatrische chirurgie heeft.’

 

In het kort de adviezen van de diëtist 

Rustig eten en goed kauwen.(waarschijnlijk al vaker gehoord). Zet desnoods een kookwekker om eens te analyseren hoe snel of langzaam je nu daadwerkelijk eet.

Tijd nemen voor de maaltijd. Ga rustig aan tafel zitten. Laat je niet afleiden voor tv, computer, tablet, mobiele telefoon. Dit geld niet alleen voor thuis maar ook op je werk.

 Sla geen maaltijden over. Wanneer je een maaltijd over slaat, zal het lichaam (nog) meer vragen om eten. Met als resultaat dat de kans groter is dat je sneller zult gaan eten.

Soms kan het helpen om tijdelijk terug te gaan naar vloeibare voeding. Dit hoeft niet zo glad gemalen te zijn als bij sommige ziekenhuizen wordt geadviseerd na operatie, maar denk aan: (havermout)pap, (gepureerde)soep, een stamppot met extra jus/bouillon om het recept smeuïger te maken.

Eet geen ‘droge’ producten of maaltijden. Denk hierbij aan hard gekookt ei, beschuitje met pindakaas of gebakken rijst (nasi). Ook vlees, kip of vis dat droog geworden is na de bereiding zal extra moeizaam vallen.

Wanneer er spanning speelt rondom de maaltijd: Blijf niet gefrustreerd naar je bord staren. Dat gaat zeker niet helpen. Ga van tafel en even iets anders doen. Verzet je gedachten en zoek afleiding. Ga bijvoorbeeld een rondje lopen of was er nog wasgoed dat gestreken moest worden? Weer ontspannen? Dan zou je nogmaals een paar happen kunnen proberen.

 

Meer artikelen

Buikgriep of voedselvergiftiging na een maagverkleining

Het is zonder een maagverkleining al ontzettend vervelend om buikgriep te hebben, maar misschien nog wel extra vervelend wanneer je een maagverkleining hebt. Wanneer je niet ziek bent, kan voldoende eten en drinken al een uitdaging zijn. Daarbij is er na een...

Kan je maag oprekken na een maagverkleining?

Een vraag die vaak wordt gesteld door mensen die  een maagverkleiningsoperatie hebben ondergaan. Kan de maag weer oprekken als ik te veel eet, met als gevolg dat ik weer aankom in gewicht? Ik ging hierover in gesprek met obesitas chirurg, Yair Acherman, werkzaam in...

Stoppen met roken, voor en na een maagverkleining

Ben je van plan om een gastric bypass of gastric sleeve operatie te ondergaan? Of zit je al in het traject? Dan is de kans zeer aanwezig dat je het advies krijgt om te stoppen met roken. Of misschien ben je gestopt met roken voor de operatie maar is je stoppoging na...